महाराष्ट्र सरकार शेतकऱ्यांसाठी विविध कृषी योजना महाडीबीटी पोर्टल (mahadbt.in) मार्फत उपलब्ध करून देते.
याच योजनांमध्ये “बैलचलित औजारे अनुदान योजना” शेतकऱ्यांसाठी खूप महत्त्वाची आहे.
या योजनेचा उद्देश लहान व मध्यम शेतकऱ्यांना कमी खर्चात पारंपरिक पण उपयुक्त शेती उपकरणे उपलब्ध करून देणे हा आहे.
बैलांचा उपयोग करून चालणारी ही साधने शेतीचे काम सोपे, जलद आणि कमी श्रमात पार पाडण्यासाठी उपयुक्त ठरतात.
🌱 बैलचलित औजारे Mahadbt Yojna म्हणजे काय?
ही योजना शेतकऱ्यांना खालील पारंपरिक बैलचलित औजारांवर अनुदान (Subsidy) देते:
✔ देशमुख नांगर
✔ कुलावे / कुळव
✔ सरी नांगर
✔ ढेकूळ
✔ वखरणी
✔ घासपूस यंत्र
✔ वेगवेगळ्या प्रकारची फार्म टूल्स
हे सर्व औजारे बैलांच्या मदतीने चालवली जात असल्याने इंधन खर्च शून्य आणि देखभाल कमी होते.
💰 योजनेअंतर्गत मिळणारे अनुदान
अनुदानाची टक्केवारी अर्जदाराच्या श्रेणीनुसार बदलते:
✔ साधारण शेतकरी:
40% अनुदान
✔ SC / ST शेतकरी:
50–60% पर्यंत अनुदान
✔ महिला शेतकरी:
जास्तीत जास्त प्राधान्य + उच्च अनुदान
अंतिम अनुदान रक्कम मॉडेल, उपकरणांच्या प्रकारानुसार वेगवेगळी असते.
📝 अर्ज कसा करावा? (Application Process on Mahadbt)
Step 1: mahadbt.in वर भेट द्या
Step 2: “Agriculture Department” योजना निवडा
Step 3: “बैलचलित औजारे अनुदान योजना” निवडा
Step 4: लॉगिन किंवा नवीन नोंदणी करा
Step 5: आपली शेतजमिनीची माहिती / 7/12 उतारा भरा
Step 6: Aadhaar, Bank Passbook, Mobile Number अपडेट करा
Step 7: आवश्यक कागदपत्रे अपलोड करा
Step 8: Submit करा आणि अर्जाचा प्रिंट घ्या
योजनेची छाननी झाल्यावर अनुदान थेट बँक खात्यात जमा केले जाते.
📄 आवश्यक कागदपत्रे (Required Documents)
- आधार कार्ड
- बँक पासबुक
- 7/12 उतारा
- जमिनीचा मालकी हक्क पुरावा
- मोबाइल नंबर
- जात प्रमाणपत्र (लागू असल्यास)
- शेतकरी नोंदणी (Talathi Office)
⭐ योजनेचे फायदे
✔ शेतीचे काम कमी खर्चात पूर्ण
✔ श्रमाची बचत
✔ पारंपरिक शेती अधिक कार्यक्षम
✔ लहान शेतकऱ्यांसाठी अतिशय उपयुक्त
✔ उत्पादन खर्च कमी
✔ पोर्टलवरून online अर्ज — प्रक्रिया सोपी
🌻 निष्कर्ष
“बैलचलित औजारे Mahadbt Yojna” ही लहान व मध्यम शेतकऱ्यांसाठी अत्यंत उपयुक्त योजना आहे.
अनुदान मिळाल्याने शेतकरी कमी खर्चात आपल्या शेतीसाठी आवश्यक उपकरणे घेऊ शकतात आणि उत्पादन वाढवू शकतात.






